|

ÇOÇUK DOSTU ŞEHİR PROJESİ
Çocuk dostu şehir, çocuk haklarını gözeten iyi bir yerel yönetişim öngörür.
Şehrin günlük hayatında çocuk haklarını yaşama geçirmeye özen gösteren herhangi bir kent veya yerel yönetişim sistemidir.
Çocukların seslerini, ihtiyaçlarının, önceliklerini ve haklarını yaşama geçirmeye özen gösteren herhangi bir kent veya yerel yönetişim sistemidir.
Çocukların seslerinin, ihtiyaçlarının, önceliklerini ve haklarını kamu politikalarının ve uygulamalarının ayrılmaz bir parçası haline geldiği şehir anlamını taşır.
Dolayısıyla böyle bir şehir insanlık dostu şehridir.
ÇDS Girişimi 1996 yılında gerçekleştirilen BM İnsan Yerleşimleri Konferansında HABİTAT 2 alınan ve şehirleri herkes için yaşanabilir mekanlar kılmayı amaçlayan kararın uzantısı olarak başlatılmıştır.
Girişim Unicef'in terminolojisi ile önce çocuklar ilkesini temel almaktadır.
Kimi Avrupa ülkeleri de dahil olmak üzere yüksek, orta ve düşük gelirli ülkelerdeki yerel ve yerinde yönetimlerin büyük bölümü çocuk dostu olma yönünde siyasi bir karar vermişlerdi.
ÇDS yapılanma süreci, aynı zamanda Çocuk Hakları Sözleşmesin'nin yerel yönetim ortamlarında yaşama geçirilmesi anlamına gelmektedir ve çocukları en öne ve merkeze yerleştiren bir takım özellikleri gözetir.
Temel Yapı Taşları;
Çocukların Sürece Dahil Edilmeleri ve Görüşlerinin Dikkate Alınması :
Kendilerini etkileyen meselelerde çocukların aktif katılımlarının sağlanması, görüşlerinin dinlenmesi, karar verme süreçlerinde çocuklarında gözetilmesinin gerekliliğini öngörür.
Çocuk Dostu Bir Hukuksal Çerçeve Oluşturulması :
Yasal düzenlemelerin, yönetmeliklerin ve usullerin tutarlı bir biçimde bütün çocukların haklarını geliştirmesini ve korumasını sağlayarak, yerel yetkililer ve belediyeler tarafından geliştirilen politikaların ve programların Çocuk Hakları Sözleşmesinin dört temel ilkesi olan ayrımcılık yapmama, çocuğun yüksek yararını gözetme, yaşama ve gelişme hakkı, çocukların görüşlerine saygı duyma hususlarını yerine getiren hukuksal çerçevenin oluşturulmasını öngörür.
Çocuk Dostu Bir Kurumsal Çerçeve Oluşturulması:
Çocukların perspektifinin öncelikle gözetilmesini sağlamak için yerel yönetimler bünyesinde kalıcı yapıların oluşturulması, stratejiyi uygulamak, koordine etmek ve değerlendirmek üzere, İl düzeyinde bir kurumsal mekanizmanın oluşturulması ve çocukların çıkarlarının çeşitli yönetim birimleri arasında gözden geçirilmesi için merkezi, yerel ve mahalli yönetimler arasında eşgüdüm sağlanmasını öngörür.
Kentteki Çocuklara İlişkin Durum Analizinin Tespitinin Yapılması:
Çocukların durumu ve hakları ile ilgili yeterli izleme ve veri toplanmasını, uygulamalar sonucunda ortaya çıkan farkın daha iyi gözlenebilmesi için çocuklarla ilgili ihtiyaç analizleri ve raporlamalar yapılmasını öngörür.
Çocuklar İçin Kent Düzeyi Bir Plan:
Çocuk Hakları Sözleşmesi temelinde Çocuk Dostu Şehir oluşturmaya yönelik ayrıntılı ve kapsamlı bir strateji veya gündem geliştirilmesi, erişilebilir amaç ve hedefleri belirleyerek kent düzeyinde çocuklara yönelik bütün hizmetler de çocukların ve bütün yurttaşların sürecin bir parçası olmasını öngörür.
Çocuk Bütçesi:
Çocuklar için bütçeden yeterli kaynak ayrılması ve bu yönde bütçe analizleri yapılarak, çocuk haklarının eldeki kaynakların olanak tanıdığı azami ölçülerde yaşama geçirilmesi, kentin bu alandaki yükümlülüklerini ne ölçüde yerine getirdiğini belirlemeye yönelik bütçe analizlerinin yapılması, genç yurttaşların, özellikle de dezavantajlı çocukların kaynaklardan hakkaniyet ölçüleri içinde azami payı almalarının sağlanmasını öngörür.
Uygulanan Çocuk Politikalarının Değerlendirilmesi:
Yasaların, politikaların ve uygulamaların çocuklar üzerinde yaratacağı/yarattığı etkilerin önceden, uygulama sırasında ve sonrasında değerlendirilmesini sağlayacak sistematik bir sürecin oluşturulması, çocuğun yüksek yararının, çocukları ilgilendiren bütün meselelerde en başta gözetilmesinin sağlanması, değerlendirmeler yapılmadıkça yerel yönetimin sonuçları bilmesinin mümkün olamayacağı, bunun için çocuk etki değerlendirilmesinin yapılması gerekliliğini öngörür.
Çocuk Hakları Bilincinin Yerleştirilmesi:
Anne, baba ve çocukların, çocuk hakları konusunda bilince varmalarının sağlanması, çocuk hakları dâhil insan haklarının pratikte yarar sağlayabilmesi için çocuk hakları konusunda okullar, sivil toplum kuruluşları, gençlik grupları ve medyayla ortaklıklar yaparak bilinçlendirme çalışmasının yapılmasını öngörür.
ı- Çocuklar Adına Tanıtım-Savunu Yapacak Sivil Toplum Kuruluşları İle Gönüllü Kuruluşların Desteklenmesi :
Çocuk haklarını korumak ve kollamak üzere yapılacak çalışmalarda kamu dışı kuruluşların desteklenmesi ve bu alanda bağımsız davranacak kurumların oluşturulması ve geliştirilmesini öngörür.
Öncelikli Hedefler
a - Sağlıklı ve Güvenli Bir Çevre :
Çocuklar ve ailelerin temel sağlık yapılarının; kirlilik, bulaşıcı hastalıklar ile yaşamlarını ve sağlıklarını etkileyebilecek diğer olumsuzluklardan korunması öngörülmektedir.
b- Çocukların Gelişimi İçin Dost Bir Çevre:
Çocukların fiziksel, sosyal ve psikolojik gelişimleri açısından olumlu özellikler taşıyan konutların ve çevrenin önemi vurgulanmakta; çocukların kendi çevreleriyle etkileşimine elverişli bütün eğlence, eğitim ve sosyal etkinliklerin sunulabildiği sosyal yapılanmalar öngörülmektedir.
c- Sürdürülebilir ve Adil Bir Çevre:
Çocuklar ve aileleri sürdürülebilir bir gelecek güvencesine sahip olmalıdır. Bu gelecek adil ekonomik ve sosyal koşulları temel almalı, çocukları çevresel bozulma ve doğal felaketlerin yıkıcı etkilerine karşı korunmalıdır.
d- Temel Hizmetlerin Verildiği ve Herkese Bakım Sağlayan Bir Çevre:
Önleyici hizmetler, hijyen ve sağlık konusunda bilgi veren ,aynı zaman acil durumlarda ve akut patalojilerde ilk yardım koşulları oluşturan merkezler eliyle yürütülmelidir.
e- Özellikle Güç Durumdaki Çocuklar İçin Dost Bir Çevre:
Yerel politikalar, özellikle güç durumdaki çocukları etkileyen sorunları gündeme almalıdırlar. Bunlar evsiz, özürlü ve travma geçiren, yalıtılmışlık durumlarını aşıp yaşadıkları toplumla bütünleşebilmek için yardıma gereksinimi olan çocuklardır.
f- Ayrımcılık Gözetmeyen ve Dayanışmayı Özendiren Bir Çevre:
Toplumsal cinsiyetle ilgili, ekonomik, kültürel, sosyal ve etnik farklılıklar, insan onuruna saygılı ve dayanışmayı hedefleyen bir çerçevede ifade edilmelidirSağlıklı ve güvenli bir çevre
Çocukların gelişimi için dost bir çevre
Sürdürülebilir ve adil bir çevre
Temel hizmetlerin verildiği ve herkese bakım sağlayan bir çevre
Özellikle güç durumdaki çocuklar için dost bir çevre
Çocuk Dostu Şehrin Yönlendirici 4 Temel İlkesi
Ayrımcılık yapmama
Çocuğun Yüksek Yararını gözetme
Yaşama ve Geliştirme Hakkı
Çocukların görüşlerine Saygı
Çocuk Dostu Şehir için 9 Temel Yapı Taşı
Normatif Çerçeve
Kurumsal Çerçeve
Kentteki Çocuklara İlişkin Durum Analizi
Çocuklar için kendİ düzeyi bir planlama
Çocuk bütçeleri
Çocuk politikalarının etkileri
Çocuk haklarının bilinmesini sağlamak
Çocuk hakları için bağımsız bir savunmanlık
Önce Çocuklar Projesinde ;
İçişleri Bakanlığı,Adalet Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, Türkiye Barolar Birliği, Devlet İstatistik Enstitüsü, Avrupa Komisyonu, UNİCEF, çeşitli sivil kuruluşları, çocuklar ve ana babalar yer alacaktır.
Proje Ortaklarını; İçişleri Bakanlığı (Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü, Emniyet Genel Müdürlüğü) MEB (İlköğretim Genel Müdürlüğü, Çıraklık ve yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, Okul Öncesi Eğitim Genel Müdürlüğü) Sağlık Bakanlığı (Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü, AÇSAP Genel Müdürlüğü),Adalet Bakanlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı, Diyanet İşleri Başkanlığı, Üniversiteler, SOSYAL Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü,, UNİCEF, DPT TUİK, Özürlüler İdaresi Başkanlığı, Türkiye Belediyeler Birliği, Tarihi Kentler Birliği, TMMOB, TRT, TGC olarak daha ayrıntılı ifade edebiliriz
Türkiye'nin belirlediği öncelikli alanlar şunlardır .
Her çocuğa eğitim,
Tüm Çocuklar Eşit Haklara sahip olmalı,
Yoksullukla Savaş,
Çocuklara yatırım yapmaktır
Muhtemel Kriterler
Çocukların yönetime aktif katılımının sağlanması
Şehirleri ile ilgili olarak isteklerini açıklayabilecekleri bir ortam hazırlanması
Temel hizmetlere (eğitim,sağlık gibi) ulaşılabilme
Her türlü şiddetten korunma
Sağlık içme suyu hijyenin sağlanması
Çocuklar için güvenli sokak ve caddeler
Arkadaşlarıyla oynayabilecekler güvenli oyun alanları
Yeşil alan ve hayvanlarla iç içe yaşam
Temiz hava ve temiz çevre
Aile hayatı ve sosyal hayata katılım
Kültürel ve sosyal olaylarda aktif olarak yer alma
İçinde bulunduğu toplumun eşit bireyi olabilmesi
Etnik, cinsiyet dinsel, yoksulluk' zenginlik, engellilik gibi alanlarda ayrımcılığın ortadan kaldırılması.
ÇDŞ adayları
Tekirdağ, Bursa, Uşak, Antalya, Konya, Kırşehir, Karaman, Kayseri, Sivas, Erzincan, Trabzon , Gaziantep illeridir.
ÇDŞ'lerin tespitinde göz önünde bulundurulan bazı unsurlar
1- Şehrin alt yapısın tamamlanmış olması,
2- Projeye ve işbirliğine yaktın yöneticilerin mevcudiyeti,
3- İlin optimal büyüklüğü (Hizmet verme açısından ortalama büyüklük)
4- Bugüne kadar UNİCEF görevi icra edilmemiş ve böylece UNİCEF'İN EVRENSEL ilkeleriyle henüz tanışmamış iller,
5- Ülke çoğrafyasında dengeli dağılım.
6- STK ve diğer gönüllü kuruluşların yönetime katılma kültürünün belli bir ivme kazandığı iller.
Öngörülen Alt Komiteler
Çocukların eğitimi ve kalıtılım alt komitesi
Çocuk sağlığı alt komitesi
Sosyal hizmetler alt komitesi,
Şehrin altyapısı alt komitesi
Çocuk hakları alt komitesi
Çocuk Dostu Şehir Girişimi Toplantısı
İçişleri Bakanı Sayın Abdülkadir AKSU'nun da katıldığıÇocuk Dostu Şehir Girişimi toplantısı, Çocuk Dostu Şehir olmaya aday 12 ilin Valilerinin, Vali Yardımcıların, İl Belediye Başkanlarının, İl Planlama ve Koordinasyon Müdürlerinin katılımlarıyla 5-6-7 Aralık 2006 tarihinde Tekirdağ ilinde gerçekleştirildi.
Çocuk Dostu Şehir Danışma Ve İzleme Kurulu
Bilindiği gibi İlimiz İçişleri Bakanlığı tarafından “Çocuk Dostu Şehir” adayı olarak belirlenmiştir. Bu proje kapsamında İl Valisinin Başkanlığında “Çocuk Dostu Şehir Danışma ve İzleme Kurulu oluşturulmuştur. Kurulda yer alan kişilerin isim ve ünvanları aşağıdaki listede belirtilmiştir.
| |
TEMSİLCİNİN ADI |
ÜNVANI |
KURUMU |
Başkan |
Osman AYDIN |
Vali |
Konya Valiliği |
Başkan Yardımcısı |
Tahir AKYÜREK |
Büyükşehir Belediye Başkanı |
Büyükşehir Belediyesi |
Proje Koordinatörü |
Abdullah ETİL |
Vali Yardımcısı |
Konya Valiliği |
| Üye |
Çoşkun ARSLAN |
Selçuk Üniversitesi Öğretim Görevlisi |
Selçuk Üniversitesi |
| Üye |
Fatih KAYA |
Çocuk Şube Müdürü |
İl Emniyet Müdürlüğü |
| Üye |
M.Hakan GÜVENÇER |
Karatay Kaymakamı |
Karatay Kaymakamlığı |
| Üye |
Turgut ÇELENKOĞLU |
Meram Kaymakamı |
Meram Kaymakamlığı |
| Üye |
Şükrü GÖRÜCÜ |
Selçuklu Kaymakamı |
Selçuklu Kaymakamlığı |
| Üye |
Muammer SÖNMEZ |
Özel İdare Genel Sekreteri |
İl Özel İdaresi |
| Üye |
Mehmet HANÇERLİ |
Karatay Belediyesi Başkanı |
Karatay Belediyesi |
| Üye |
Refik TUZÇUOĞLU |
Meram Belediyesi Başkanı |
Meram Belediyesi |
| Üye |
Adem ESEN |
Selçuklu Belediyesi Başkanı |
Selçuklu Belediyesi |
| Üye |
Muhittin YILDIZ |
Gençlik ve Spor İl Müdürü |
Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü |
| Üye |
İzzet Güneş |
İl Sosyal Hizmetler Müdür V. |
İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü |
| Üye |
Halil ŞAHİN |
Milli Eğitim Müdür V. |
İl Milli Eğitim Müdürlüğü |
| Üye |
Hasan KÜÇÜKKENDİRCİ |
İl Sağlık Müdürü |
İl Sağlık Müdürlüğü |
| Üye |
Abdüssettar YARAR |
İl Kültür ve Turizm Müdürü |
İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü |
| Üye |
Nuri KUNT |
İl Çevre ve Orman Müdürü |
İl Çevre ve Orman Müdürlüğü |
| Üye |
Hüseyin BULUT |
Çağdaş Aile Derneği Başkanı |
Çağdaş Aile Derneği |
| Üye |
Fatma MENEKŞE |
Yeryüzü Meleklerini Koruma Derneği Başkanı |
Yeryüzü Meleklerini Koruma Derneği |

|