KONYA
Konya Ovaları Projesi (KOP)

DSİ 4. Bölge Müdürlüğü görev alanı içerisinde yer alan Konya, Niğde, Aksaray ve Karaman illerindeki depolama, baraj, gölet ve yeraltı suyu sulamaları ile içme-kullanma ve endüstri suyu ihtiyacının karşılanması yanında, hidroelektrik enerji ve çevre projelerinin tümüne birden Konya Ovaları Projeleri, kısaca KOP denilmiştir. Dört İle ait 65.013 km2 alanda gerçekleştirilecek KOP bünyesinde muhtelif aşamalarda 16 adet proje yer almaktadır.


KOP Kapsamındaki Projeler ve Sulanacak Alanlar;

  • Konya - Çumra Projesi 343.850 ha.
  • Ereğli Projesi 42.225 ha.
  • Ilgın Projesi 17.639 ha.
  • Karaman Projesi 24.700 ha.
  • Ayrancı Projesi 5.438 ha.
  • Sarayönü-Beşgözler Projesi 5.630 ha.
  • Beyşehir-Damlapınar Projesi 1.020 ha.
  • Gebere Projesi 930 ha,
  • Akkaya Projesi 2.000 ha,
  • Gümüşler Projesi 414 ha,
  • Murtaza Projesi 1.191 ha,
  • Uluırmak Projesi 23.640 ha,
  • Küçük Su Projeleri (YAS Dâhil) 231.017 ha.
  • İl Özel İdaresi ve Halk Sulamaları 160.337 ha,       

KOP Kapsamındaki İçme Suyu ve Enerji Projeleri;

  • Karaman Projesi - 22,1 hm³/yıl (İşletmede)
  • Konya İçme Suyu Projesi - 130 hm³/yıl (30 hm³/yıl işletmede)
  • Aksaray İçme Suyu Projesi - 12 hm³/yıl (işletmede)
  • Enerji Projeleri – 2.998,7 GWh/yıl   
  •  

KOP Kapsamındaki (DSİ) Projelerin Son Durumu;                             

  • İşletmeye Açılan Projeler 239.722 ha.
  • İnşaatı Devam Eden Projeler 31.224 ha.
  • Planlaması Tamamlanan Projeler 238.811 ha.
  • Yatırım Programında olan 10.956 ha.
  • Kooperatif Sulamaları 207.783 ha.
  • İl Özel İdaresi ve Halk Sulamaları 160.337 ha.
  • YAS’dan Şahıslarca Sulanabilecek Alan 211.167 ha

KOP kapsamında bulunan projelerin bir kısmı işletmede, bir kısmı inşa halinde, bir kısmının da planlama ve projeleri tamamlanmış olup, peyderpey yatırım programına alınacaktır. Diğer taraftan işletmede olan sulamalardan klasik sisteme sahip olan tesislerin sulama şebekelerinin kapalı sisteme dönüştürülmesi amacıyla rehabilitasyon projeleri geliştirilmektedir. Bütün bu projelerin gerçekleştirilmesi KOP Eylem Planı çerçevesinde 2020 yılına kadar tamamlanacaktır.


Dış havzalardan Konya Kapalı Havzasına su çevrilmesi ve Konya - Çumra 3. merhale projesi;
KOP’un en önemli ayağı ve en büyüğü Konya-Çumra projesidir. 3 Merhaleden oluşan Konya-Çumra projesinin en büyük ve en önemli kısmını da Konya-Çumra III. Merhale Projesi teşkil etmektedir.
Konya-Çumra III. Merhale Projesi ile Yukarı Göksu Havzasının Akdeniz’e boşalan sularının yıllık 414 milyon m3’ü inşa edilecek olan üç adet baraj ve Mavi Tünel vasıtasıyla Konya Kapalı Havzasına aktarılacaktır. Bu su ile hem Konya Ovasının yeraltı suyu desteklenecek hem de nihai sulama alanı olan 223.410 hektarlık tarım alanının sulama suyu desteklenecektir.

Ayrıca proje ile Konya kentinin uzun vadeli içme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyacını karşılamak amacıyla 100 hm3/yıl su tahsis edilmiştir.

Diğer taraftan projenin uygulanması ile Göksu Havzası’ndan derive edilecek suların hidrolik enerji imkânlarından istifade etmek amacıyla toplam 50,6 MW Kurulu güçte üç adet HES inşa edilerek yıllık 147,5 GWh enerji üretimi gerçekleştirilecektir.

Proje bünyesinde; Göksu nehri üzerinde yapılacak Bozkır, Bağbaşı ve Afşar barajları ile Afşar-Bağbaşı derivasyon kanalı, Mavi Tüneli ve HES’ ten oluşan Göksu derivasyon, Apa - Hotamış isale kanalı ve Hotamış depolaması vasıtasıyla alınacak 414 Milyon m3 yerüstü suyu, şebeke içinde oluşturulacak işletme kuyularından çekilecek yeraltı suyu, Konya şehrinin arıtılmış atık suyu ve sulamalardan dönen sulardan istifade ile 223.410 ha alanın sulama ve boşaltım şebekesi bulunmaktadır.


Bağbaşı Barajı ve Mavi Tünel İnşaatı;
Bağbaşı Barajı, Konya ili Hadim İlçesi Bağbaşı Kasabasının 1 km Kuzeybatısında ve Göksu Nehri üzerinde inşa edilmektedir. Baraj; Göksu Nehri’nin sularını Mavi Tüneli’ne derive eden, regülatör ve depolama maksatlı kilit ünitedir. Göksu Havzası’nda inşa edilecek Avşar ve Bozkır Barajlarının sularını iletim kanalı vasıtasıyla toplayarak, Mavi Tüneli’ne verilmesini sağlayacaktır. Bu şekilde Bağbaşı Barajı’nda depolanacak su, Mavi Tünel ile, Göksu Havzası’ndan Konya Kapalı Havzası’na derive edilecek ve Konya Ovası’nın önemli bir kısmı sulu tarıma açılacaktır.
Tamamlanan Bağbaşı Barajı ve Mavi Tüneli İle İlgili Teknik Bilgiler;


Bağbaşı Barajı                                            

  • Gövde Tipi                             : Ön yüzü beton kaplamalı kaya dolgu         
  • Gövde Hacmi                        : 3,805 hm3      
  • Gövde Yüksekliği                  : 115,5 m        
  • Depolama Hacmi                   : 205,00 hm3   

            Mavi Tünel

  • Tünel uzunluğu                       :17.034 m
  • Tünel çapı                              : 4,2 m
  • Debisi                                     :  36 m³/s
  • Yaklaşım Tüneli                     : 1 085,15 m
  • Yaklaşım Tüneli Çapı : 4,2 m

            Bağbaşı Barajı ve Mavi Tüneli projesi ile yıllık ortalama çevrilecek su miktarı 160 – 180 Milyon m³ tür. Bununla Çumra ovasındaki eksik sulama suyu ihtiyacının karşılanması, yeraltı suyunun beslenimi ve Konya kentinin uzun vadeli içme ve kullanma suyu ihtiyacını karşılanması sağlanacaktır.
            BSA Kanalının Beyşehir gölü ile Mavi Boğaz girişi arasında kalan 68,5 km uzunluğundaki kısmı, Beyşehir gölü ve ara havza taşkın sularını Suğla depolamasına ve oradan da Konya – Çumra sulamasına sulama sezonunda en kısa sürede alabilmek ve taşkınlardan korunmak amacıyla beton kaplamalı olarak yeniden inşa edilerek tamamlanmıştır. Proje 96.890 ha alana hizmet edecektir.
            Gembos Derivasyonu ve Yeşildağ Sulaması İnşaatı ile 1.520 hektar Gembos cazibe sulaması ve 1 520 hektar Yeşildağ cazibe sulaması ile toplam 3.040 hektar alanın sulanması sağlanmıştır.
            Konya - Çumra KOS 6 2. Kısım: Çumra ilçesinin doğusunda ve 2. Esas sulaması kapsamında yer almaktadır. 5 160 ha sahanın sulama şebekesinin borulu             sisteme dönüştürülmüştür.
Konya – Beyşehir Damlapınar Barajı ile Damla çayı üzerinde yapılacak olan barajdan, Doğanbey kasabası ve Damlapınar köyüne ait toplam 1 020 ha sahanın borulu şebeke ile sulanması sağlanmıştır.


            2014 Yılında Yapımı devam Eden Projeler;


BSA ( Beyşehir - Suğla - Apa ) Kanalı (Mavi Boğaz) 2. Kısım İnşaatı: 2011 yılı içinde tamamlanmış olan "BSA Kanalı I. Kısım İnşaatı" işinin; mansabında bulunan ve 1. kısıma ait kanalın mansap şartlarının sağlanabilmesi toprak kanal ıslahı, duvarlı kanal, 8 adet köprü ile kanalın devamında yamaç su alma yapıları, kavşut ve üzerindeki yol geçişleri için menfezlerin yapılması amaçlanmıştır. Çalışma sezonu 4 aydır. Bugüne kadar; Çumra Ovasına su verilmesi nedeniyle işe fiilen 16.07.2012 tarihinde başlanmıştır. Çalışma sezonu 4 aydır. Kanal kesitini oluşturmak için 2 150 000 m3 kazı ve 60 000 m3 dolgu işleri yapıldı. Km 70+800-71+800 arası sol sahilde meydana gelen heyelanlarda tahkimat işleri tamamlanmıştır. Kazı dolgu işleri bitirilerek kanal ıslah çalışmaları tamamlanacak, Mevcut 4 adet köprü yenileme, 2 adet köprüde de revizyon yapılacak.  Fiziki gerçekleşme % 95 dir.


Konya- Bozkır Barajı İnşaatı: Konya ili Bozkır ilçesi sınırları içerisinde ve Göksu nehri üzerindedir. Bağbaşı Barajının memba kesimindeki Göksu nehri sularının düzenlenerek Bağbaşı Barajına aktarılmasıdır.Derivasyon kazı, beton ve tünel enjeksiyonlar tamamlanıp su çevrilmiştir. Servis yolu tamamlanarak işletmeye açılmıştır. Baraj gövde sıyırma kazısı tamamlanmış olup, 3 600 000 m3 gövde dolgusu yapılmıştır. Bozkır Hadimi relakasyon yolunda km 9+400 ile  10+600 arası servis yolu tamamlanmıştır. Söğütlü beldesi ulaşım yolu tamamlanmıştır.  Dolusavak kazısı devam etmekte olup, beton imalatına başlanmıştır. Plint enjeksiyon işleri ve Bozkır-Hadim ENH deplasesi imalatına başlanmıştır.Fiziki gerçekleşme % 72 dir.


Afşar Hadimi Barajı İnşaatı: Konya ili Taşkent ilçesi Afşar Kasabası yakınında ve Ilıcapınar Deresi üzerindedir.  Göksu havzasından derive edilecek suyu Afşar-Bağbaşı İletim Tüneli ile Bağbaşı Barajına regüle etmektir. 2370 m Keçimen rölekasyon yolu imalatları, 1950 m Taş ocağı ulaşım yolu tamamlandı. 708 m uzunluğundaki derivasyon tüneli betonu tamamlanmıştır. Tünelde konsalidasyon enjeksiyonu tamamlandı. Memba batardosu dolgusu tamamlandı. Dolusavak ve dipsavak betonları tamamlandı. Toplam 1.350.000 m³ gövde dolgusu yapıldı.Fiziki gerçekleşme % 24 dür.


Afşar – Bağbaşı Hadimi Tüneli İnşaatı:Afşar ve Bağbaşı Barajları arasında yer alır. Afşar ve Bağbaşı Barajları arasındaki kanal ve tünellerden müteşekkil derivasyon sistemi ile Afşar Barajı suyu yanında Taşkent, Kongul ve Hadim derelerinin akımları da Bağbaşı Barajına aktarılacaktır. TAM tüneli çıkış portal kazısı, giriş portal kazısı, şifon yapısı kazısı, Taşkent iletim kanalı kazısı, derivasyon kanalı kazısı devam etmektedir. Hadim yaklaşım tüneli kazısı tamamlanmıştır. Derivasyon kanalı betonarme imalatları devam ediyor. TAM Tüneli çıkışı ulaşım yolu kazı-dolgusu devam etmektedir.Fiziki gerçekleşme % 45 dir.


Hotamış Depolaması İnşaatı: Konya İli, Çumra İlçesi sınırları içinde ilçe merkezinin 10 km güney doğusunda eski Hotamış Gölü üzerindedir. Mavi Tünel vasıtasıyla derive edilen Göksu Havzası suları, Beyşehir Gölü taşkınları, Çarşamba Çayı kış akımları ve sulamadan dönen suları toplayıp, sulamaya uygun olarak regüle edilmesidir. Depolama seddesi sıyırma kazısının tamamı bitirilerek dolguya başlanmış olup, ortalama 1004,50 m kotuna getirilmiştir. Depo 1 ve Depo 2 no’lu sahaların dolgusuna başlanmıştır. Ortalama 1005 kotuna getirilmiştir. Taşağıl –Adakale yolu ve Adakale –Sürgüç yolu kazı dolgusuna başlandı. Enerji nakil hattı yapılacaktır. Sedde km 1+580 ile 25+500 arası sıyırma kazısı tamamlanmıştır. Pompa istasyonu imalatı başladı.Fiziki gerçekleşme % 74 dür.


            Mavi Regülatörü ve Apa-Hotamış İletim (AHİ) Kanalı İnşaatı: BSA kanalının 99+118 km sinde yer almaktadır. Mavi Regülatörü ile BSA ve Mavi Tünelden gelen suların düzenlenerek AHİ kanalına verilmesi ve Mavi regülatörü ile çevrilen suyu Hotamış kanalına ve güzergahtaki sulamalara iletilmesi amaçlanmıştır. Bugüne kadar; Mavi Regülatör imalatına başlanmış olup, % 90 fiziki gerçekleşme sağlanmıştır. Tünel portal kazıları ve tünel kazıları tamamlanmış olup, tünel beton imalatları devam etmektedir.  AHİ kanal; km 3+950 ile 12+810 dik duvarlı kanal beton imalatları tamamlandı. Km 12+810 ile 58+000  ana kanal kazı ve dolgu imalatı  tamamlanmıştır. AHİ kanalı Km:12+810’dan trapez kanal beton imalatı başlamıştır. AHİ kanalı Km: 27+500 ile 33+740 arası dik duvarlı kanal imalatları tamamlandı. Ahi kanalı Km: 58+000 ile 70+000 arası ana kanal kazı dolgu imalatı devam ediyor. 98+875 ile 122+540 km arası kazı dolgu imalatı devam ediyor.Fiziki gerçekleşme %79dur.


            Seydişehir Suğla Cazibe Sulaması ile BSA (Beyşehir-Suğla-Apa) Kanalı güzergâhı boyunca ve Suğla Depolamasının kuzeyinde yer alan 9 530 hektar alan sulanacaktır. Bugüne kadar; 176.086 m drenaj kanalı ve 4.777 m tahliye kanalı açılmıştır. 108 996 m kanal kaplaması ve 453 adet sanat yapısı imal edilmiştir. 3850 ha açılışa hazır hale getirilmiştir. Kalan kısımlar ikmal inşaatı adı altında yeniden ihalesi yapılacak olup, bu kapsamda; 89 046 m drenaj kanalı, 2383 m tahliye kanalı, 110 451 m kaplama kanalı yapılacaktır. Fiziki gerçekleşme % 53 dür.


Seydişehir Cazibe Sulaması ile BSA (Beyşehir-Suğla-Apa) Kanalı güzergâhı boyunca ve Suğla Depolamasının güneyinde yer alan 7.202 ha alan sulanacaktır. Bugüne kadar; 2 530 000 m3 kazı, 2 080 000 m3 dolgu imalatı ve 54 000 m3 beton imalatı, 27 600 kg kapak montajı yapılmıştır. Ana kanal Km: 10+863,83 kadar imalatları tamamlanmıştır 2013 yılı sonu itibari ile 3500 hektar sulamaya açılmıştır. Fiziki gerçekleşme % 83’dür.


GÖL-SU Projesi kapsamında KOP Bölgesinde; 92 adet gölet bulunmaktadır. 33adet göletin inşaatı devam etmekte olup, 15 adedi tamamlanmıştır. 16 adet göletin ihale süreci devam ediyor. 28 adedin de planlama ve projesi devam etmektedir.

Ayrıca, Konya Kapalı Havzasına komşu diğer havzalardan su aktarılması ile ilgili etüt çalışmaları ile mevcut yerüstü ve yeraltı suyu sulama şebekelerinin rehabilitasyonu ve yeraltı suyu kullanımında kontrolü sağlayacak tedbirlerin alınması konusu Konya Kapalı Havza Master Planı kapsamında değerlendirilecektir.

MAVİ TÜNEL
Resim 255


BAĞBAŞI BARAJI

 

BOZKIR BARAJI

 

AFŞAR HADİMİ BARAJI

Konya Valiliği Şükran Mahallesi Tevfikiye Caddesi No:2  42209    Meram / KONYA Telefon: +90 332 310 20 11    Faks: +90 332 350 99 88    E-Posta: konya@icisleri.gov.tr
Copyright © 2011  Konya Valiliği  Tüm Hakları Saklıdır